ไลฟ์ประจำวันอาทิตย์ที่ 25 ตุลาคม 2569 เวลาหนึ่งทุ่ม
สนใจเรียนออนไลน์ แบบดูวิดีโอด้วยตนเอง ดูรายละเอียดที่ www.morprawate.com
สนใจเรียน online workshop ผ่านระบบ Zoom สอบถามที่ LINE @morprawate
เนื้อหาในตอนนี้เป็นการถอดบทเรียนจากการบรรยายหัวข้อ Mindful Leadership in the Hybrid Era ให้กับกลุ่มผู้จัดการระดับกลาง (Middle Management) เพื่อชี้ให้เห็นแนวทางการนำ “สติ” (Mindfulness) มาประยุกต์ใช้ในโลกการทำงานจริง [01:57]
1. ทำไมความรู้แบบ How-to จึงไม่เพียงพอในการทำงานยุคใหม่
- กับดักของคำถามแนว How-to: คนทำงานมักต้องการวิธีแก้ปัญหาสำเร็จรูป เช่น ทำอย่างไรให้มีพลังบวก จัดการความกดดัน หรือรับมือคนต่างวัย เพราะต้องเผชิญกับการเปลี่ยนแปลงและความเครียดที่ควบคุมไม่ได้ [02:23]
- สภาวะภายในคือตัวแปรสำคัญ: ความสำเร็จไม่ได้เกิดจากการมีความรู้และทักษะเพียงอย่างเดียว แต่ขึ้นอยู่กับ “สภาวะทางกายและใจ” ที่พร้อมและเอื้อต่อการดึงความรู้เหล่านั้นออกมาใช้ เช่น หากอดนอนหรือเครียดสะสม สมองก็จะรวนจนไม่สามารถควบคุมอารมณ์หรือทำตามสิ่งที่รู้ได้ [05:18]
2. ความหมายและประโยชน์ของ “สติ” ในบริบทการทำงาน
- นิยามของสติในที่ทำงาน: การกำหนดความใส่ใจรับรู้สิ่งที่กำลังเกิดขึ้นในร่างกาย จิตใจ และสภาพแวดล้อมตามความเป็นจริง โดยไม่ตัดสินและไม่ตอบสนองตามความเคยชินเดิมๆ [09:42]
- ลดระบบอัตโนมัติ (Autopilot): สติช่วยลดการทำตามความเคยชินเดิมซึ่งมักใช้ไม่ได้ผลในยุคที่มีการเปลี่ยนแปลงสูง [11:07]
- เคลียร์พื้นที่สมอง (Working Memory / RAM): เมื่อมีสติและจดจ่อได้ดีขึ้น สมองจะเคลียร์ความกังวลที่ไม่เกี่ยวข้องออกไป ทำให้มีพื้นที่เหลือสำหรับการคิดอย่างยืดหยุ่นและการตัดสินใจภายใต้ความกดดัน [13:22]
- สร้างพื้นที่ภายในใจ (Mental Space): การหยุดพักและถอยออกมามองช่วยให้เห็นทางเลือกใหม่ๆ พร้อมส่งผลดีต่อภูมิคุ้มกัน คุณภาพการนอน การสื่อสาร และการจัดการความขัดแย้ง [15:20] โดยเปรียบเสมือนการสร้างพื้นที่ว่างในใจเพื่อดึงศักยภาพออกมาใช้ได้อย่างเต็มที่ [16:54]
3. ปรับโหมดจาก Doing Mode สู่ Being Mode
- Doing Mode (โหมดมุ่งทำเพื่อผลลัพธ์): ใจจดจ่ออยู่กับเป้าหมายข้างหน้าตลอดเวลาจนไม่อยู่กับปัจจุบัน ทำให้สมองล้าและเครียดสะสม [18:58]
- Being Mode (โหมดการดำรงอยู่): การอยู่กับประสบการณ์และประสาทสัมผัสในปัจจุบันขณะทำกิจกรรมต่างๆ (เช่น การรับรู้สัมผัสของน้ำและมือขณะล้างจาน) ซึ่งช่วยให้ใจได้พักผ่อนและเกิดความเพลิดเพลินโดยที่งานยังสำเร็จเหมือนเดิม [19:15]
4. เทคนิคฝึกเติมสติในวันทำงานแบบทำได้จริง
- หายใจสั้นๆ ก่อนตอบสนอง: หายใจสบายๆ 1–3 ครั้งก่อนโต้ตอบเรื่องสำคัญหรือก่อนกดส่งอีเมล เพื่อดึงตัวเองกลับมาสู่ความนิ่ง [23:28]
- รู้ทันความคิดโดยไม่ต้องเชื่อ: ถอยออกมาเป็นผู้สังเกตความคิดที่วิ่งเข้ามา เพื่อไม่ให้ไหลไปตามปฏิกิริยาอัตโนมัติ [25:31]
- พักสั้นๆ 1–2 นาทีระหว่างวัน: ผ่อนคลายหัวไหล่ พักสายตา หายใจออกยาวๆ เพื่อลดการทำงานของระบบประสาทอัตโนมัติ รวมถึงรับรู้ร่างกายขณะยืนบนรถไฟฟ้าแทนการดูหน้าจอมือถือตลอดเวลา [26:23]
- รับประทานอาหารอย่างรู้ตัว 5 คำแรก: เริ่มมื้ออาหารด้วยการรับรู้รสชาติและการเคี้ยว 5 คำแรกโดยไม่ดูโทรศัพท์ เพื่อสร้างจังหวะพักสมอง [28:21]
- การตั้งสติในห้องประชุม: ดึงความรู้สึกกลับมาที่กายสัมผัส (เช่น กดนิ้วโป้งเท้าเบาๆ หรือรับรู้มือที่วางบนโต๊ะ) [30:29] และเมื่อการประชุมเริ่มตึงเครียดหรือมีการใช้อารมณ์ ให้เน้นฟังเพื่อ “จับสาระสำคัญ” แยกออกจากอารมณ์ของผู้พูด [31:27]
5. ประเด็นเพิ่มเติมจากช่วงถาม-ตอบ
- การเป็นหัวหน้าที่อายุน้อยกว่าลูกน้อง: นอกจากการฝึกทักษะการสื่อสารแล้ว การรักษาสภาวะภายในให้มั่นคง เปิดกว้าง และไม่ด่วนตัดสิน จะสร้างความน่าเชื่อถือและการยอมรับจากทีมงานได้มากกว่าเทคนิคภายนอก [39:33]
- การรับมือเมื่อสติหลุดหรือโกรธง่าย: ให้สังเกตตัวกระตุ้น อาการทางกาย และความรู้สึกที่ซ่อนอยู่ลึกๆ เพราะปฏิกิริยาทางอารมณ์ที่รุนแรงในที่ทำงานอาจเชื่อมโยงกับปมหรือประสบการณ์เก่าในอดีตที่รอการเยียวยา [42:58]
Subscribe: RSS
